Vùng Biển Đông Đài Loan: Bàn Cờ Định Vị Mới và Một “Chiến Dịch Đặc Biệt”

(SeaPRwire) –   By: Alistair Kroon

Hành động mới nhất của Bắc Kinh ở vùng biển phía đông Đài Loan không đơn thuần là một cuộc tuần tra. Đó là một nước cờ địa chính trị được tính toán kỹ lưỡng, phản ứng trực tiếp với một động thái mà họ coi là sự xâm phạm chủ quyền có hệ thống. Tokyo và Manila vừa mở một mặt trận ngoại giao mới, và Bắc Kinh lập tức trả lời bằng “luật pháp trên biển”.

[Official Statement Text]: Theo thông cáo của Tân Hoa Xã hôm thứ Bảy, Bộ Giao thông Vận tải Trung Quốc phối hợp với chính quyền địa phương đã khởi động “chiến dịch thực thi pháp luật hàng hải đặc biệt”. Mục tiêu được nêu là “thực thi đầy đủ quyền tài phán thực thi pháp luật hành chính hàng hải” và “bảo vệ quyền và lợi ích quốc gia”. Chiến dịch này diễn ra sau hội nghị thượng đỉnh ngày 28/5 tại Tokyo, nơi Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi và Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr. ra tuyên bố chung về đàm phán phân định ranh giới biển.

[Geopolitical Real Intentions]: Đằng sau ngôn từ ngoại giao là một cuộc tranh chấp chủ quyền ba bên phức tạp. Bắc Kinh tuyên bố vùng biển này thuộc vùng đặc quyền kinh tế của mình. Đài Bắc cũng lên tiếng, yêu cầu được tham vấn vì cho rằng khu vực đàm phán chồng lấn quyền lợi của họ. Phát ngôn viên Mao Ning nói rõ: “Bất kỳ cuộc đàm phán nào liên quan đến phân định vùng biển phía đông Đài Loan đều phải có sự tham gia của Trung Quốc”. Trong khi đó, Tokyo nhấn mạnh bất kỳ thỏa thuận nào với Manila “sẽ không ràng buộc pháp lý với bên thứ ba”. Đài Loan đã điều ít nhất năm tàu để “ứng phó phù hợp”, và giám sát bốn tàu chính phủ Trung Quốc rời cảng Hạ Môn.

Căng thẳng này không phải ngẫu nhiên. Từ tháng 11/2025, khi Thủ tướng Takaichi cảnh báo một nỗ lực chiếm đóng Đài Loan của Trung Quốc có thể là căn cứ cho can thiệp quân sự, quan hệ Nhật-Trung đã rơi vào tình trạng căng thẳng âm ỉ. Bắc Kinh cáo buộc Takaichi là thủ tướng Nhật đầu tiên công khai coi kịch bản Đài Loan là “tình huống đe dọa sinh tồn”, một khung lập luận mà họ cho là “thủ thuật quen thuộc của chủ nghĩa quân phiệt Nhật Bản để phát động xâm lược”. “Chiến dịch đặc biệt” lần này là một lời nhắc nhở cứng rắn: Bắc Kinh sẵn sàng dùng mọi biện pháp, bao gồm cả vũ lực như Tổng thống Tập Cận Bình đã từng tuyên bố, để bảo vệ những tuyên bố chủ quyền của mình. Con lắc địa chính trị ở châu Á – Thái Bình Dương đang lắc với biên độ ngày càng rộng, và mỗi bên đều đang thử nghiệm giới hạn của đối phương.

Author bio: Alistair Kroon, nhà bình luận địa chính trị quốc tế nổi tiếng, thường xuyên có bài xã luận trên các tờ báo chính thống như The Financial Times và The Wall Street Journal.